Қорқыт ата кешенінің рәміздік әлемін семиотикалық талдау

Аңдатпа

Мақаланың мақсаты байырғы түркі халқының мәдени-рухани ой санасы мен дүниетанымын айқындайтын Қорқыт Ата кешенінің рәміздік мән-мағынасын семиотикалық талдау негізінде ашып көрсету болып табылады. Қорқыт Ата кешені семиотикалық талдау тұрғысында алғашқы рет қазақ мәдениеті контексінде қарастырылып отыр. Батыстық зерттеу бағытын үлгі ретінде қолданып, одан этномәдени қисында қазақы қоғамға тән рәміздік мәдени мән-мағынаны ашуға талпыныс жасадық. Сонымен қатар аталған мақсатты шешу жолында кешеннің әлеуметтік-мәдени табиғаты мен философиялық мәнін ашу арқылы рөлін анықтау, рәміздік тұрғыда әдістемелік негіздерге сүйене отырып, кешендегі дүниетанымдық рәміздік элементтерге талдау жасау, Қорқыт Атаның ежелгі түркі өркениетінің қалыптасуындағы алатын орны мен кешеннің мәдени-рәміздік маңызын пайымдау мен кешеннің рухани-мәдени, дүниетанымдық бастауларындағы рәміздік ерекшелігін айқындау және оған жалпы кешендік тұрғыда семиотикалық талдау жасалды. Семиотикалық талдау жасау арқылы қорытынды тұжырымдар жасалып, этноәлеуметтік кеңістіктегі күрделі құбылыстарға сыни баға беріледі. Сондықтан бұл мақалада мәдени құндылықтардың рәміздік мәселесіне ғылыми мағынада маңыздылық беріліп, оны қарастыруда өзіндік ерекшеліктерін, мәселесінің түйткілді қырларын әлеуметтік-философиялық сараптаудың өзіндік ғылыми зерттеу қадамдары жасалды.
Түйін сөздер: Қорқыт Ата, семиотика, мәдени құндылық, рәміз, комплекс.