Заманауи сәндегі этникалық стиль: жаһандану контекстінде дәстүрлі материалдар мен символиканың трансформациясы - Нуридин, С.З.; Мұратбаева, Ғ.; Бурибеков, О. (ҚазҰУ хабаршысы. Философия, саясаттану және Мәдениеттану, 2025)
Мақала жаһандану мен урбанизациямен сипатталатын қазіргі қоғам жағдайында мәдени рәміздердің қалалық бірегейлікті қалыптастырудағы рөлін зерттеуге арналған. Соңғы онжылдықтарда мәдени рәміздер ерекше маңызға ие болды, өйткені олар мәдени мұраны сақтауда және дәстүрлерді жеткізуде шешуші рөл атқарады, бұл әсіресе қалалық ортаның жылдам өзгеруі жағдайында маңызды. Бұл зерттеудің негізгі мақсаты – мәдени рәміздер мен қалалық ортаны ұжымдық қабылдау арасындағы байланысты талдау, сондай-ақ олардың қоғамдық құндылықтар мен сәйкестікке әсерін бағалау. Зерттеу материалдық және материалдық емес белгілерді, соның ішінде сәулет құрылымдарын, ескерткіштерді, салт-дәстүрлерді, әдет-ғұрыптарды және жергілікті қоғамдастық үшін терең мәдени мәні бар басқа элементтерді қамтиды. Жұмыстың маңызды аспектісі – тақырыпты жан-жақты қарастыруға мүмкіндік беретін мәдениеттану, урбанистика және әлеуметтану әдістерін біріктіретін пәнаралық көзқарас. Зерттеудің әдіснамалық негізі мазмұнды талдау, визуалды талдау, сұхбат және сауалнама сияқты сапалы және сандық әдістерді қамтиды. Ол қала тұрғындарының әртүрлі топтары мәдени рәміздерді қалай қабылдап, қалай түсінетінін жан-жақты талдау мен терең түсінуді қамтамасыз етеді. Зерттеу нәтижелері мәдени рәміздердің қала бірегейлігін қалыптастыруда іргелі рөл атқаратынын, тұрғындардың қоршаған ортаға деген көзқарасы мен көзқарасына әсер ететінін көрсетті. Мәліметтерді талдау мәдени рәміздер ұжымдық жады мен қоғамдық келісімді нығайтуға ықпал ететін қалалық кеңістіктің маңызды элементі болып табылатынын растады. Бұл рәміздердің қала құрылысы мен мәдени саясат контекстіндегі маңыздылығын бағаламауға болмайды, өйткені олардың қалалық ортаның дамуына ықпалдасу мәдени мұраны сақтауға және насихаттауға ықпал етеді. Жүргізілген зерттеулердің маңыздылығы оның мәдениеттану мен урбанистика ғылымдарының теориялық және практикалық аспектілерін дамытуға қосқан үлесінде. Алынған нәтижелер қалалық ортаны жақсартуға, сондай-ақ қазіргі заманғы қала өміріндегі мәдени бірегейлік пен әлеуметтік бірлікті нығайтуға бағытталған стратегияларды әзірлеу үшін пайдаланылуы мүмкін. Жұмыс қала құрылысы және мәдени саясат саласында одан әрі зерттеу және нәтижелерді тәжірибеде қолдану үшін жаңа перспективалар ашады. Түйін сөздер: дизайн, этно стиль, ұлттық нақыш, сән, дәстүр